(82kB)

Towarzystwo Przyjaciół Hajnówki

Pierwsze wzmianki o Hajnówce



Informacje o Hajnówce przedstawione przez dr Tomasza Samojlika

1639 r. - pierwsza wzmianka źródłowa o Hajnówce w "Ordinatia pusczy j.k.mści. leśnictwa Białowieżskiego y Kamienieckiego.." - "przez rzekę Leśnicę kraiem Lasu Białego do Judina Błota, stamtąd do rzeczki Skrobosławki do Dubin do Sadka Uroczyska"..

1670 r.- pierwsza źródłowa wzmianka o zasiedleniu terenów wchodzących w skład dzisiejszego miasta w "Inwentarzu leśnictwa białowieskiego" - .."Krzysztoph Hajnaw na uroczyszczu Skrobosławce mieszka na granicy Podlaskiey, od którey przy Gościńcu od Ladzkiego Leśnictwa"..

Wg Ottona Hedemanna w źródłach znajdują się różne wersje pisowni nazwiska strażnika: Hejna, Haynym. "August II za wierną służbę owego Hejny obdarował go Uroczyskiem Skrobosławką" (Lata panowania Augusta II - 1697-1733).

Poza siedzibą strażnika Hejny w koncu XVII wieku istniała tu prawdopodobnie karczma - świadczy o tym spis opłat za karczmy zajazdy w 1696 roku - "Arendy Dubińskiey ze trzema drogami skrobołowską, Dubin, Szadzko?" (Inwentarz leśnictwa białowieskiego 1696). "Plan Pierwszy Traktu z Lady przez Straż do Białowieży" Michała Połchowskiego z 1784 roku pokazuje, że zabudowaniom strażnikowskim towarzyszyły inne budynki. Na mapie "Karta Gubernij Mieleczyckiey" z około 1790 roku widoczne są dwie działki strażnikowskie na terenach dzisiejszego miasta.

Po raz pierwszy nazwa Haynowszczyzna pojawia się na mapach u schyłku Rzeczypospolitej, na rękopiśmiennej mapie województwa podlaskiego Karola Peerthesa z 1795 roku

Pochodzenie nazwy "Hajnówka" - uznaje się, że nazwa pochodzi od nazwiska strażnika leśnego Krzysztofa Hajnew osadzonego w 1670 roku na uroczysku Skrobosławka, który stał się jego właścicielem. Potem uroczysko to zaczęto nazywać Hajnowszczyzna. W księdze parafialnej cerkwi w Dubinach z 1842 roku użyta już była nazwa Gajnowka. Helena Pilipiuk, dziennikarka "Gazety Współczesnej" podczas pobytu w 1980 roku w Pradze spotkała się z nazwą "Hajnovka" oznaczającą lokal czeskich myśliwych. Pochodzi ona od słowa "hajna", czyli stróża leśnego dobra. Jego odpowiednikiem w Polsce jest gajowy. Podobne znaczenie ma w języku niemieckim słowo "Hain", które oznacza gaj. Przypuszczano, że pierwszy strażnik był z pochodzenia Niemcem. Ponieważ kiedyś tworzono nazwiska pochodzące od nazw zawodów, być może tak powstało nazwisko pierwszego strażnika Krzysztofa, a od niego nazwa naszego miasta.

Strona główna